Rozmowa z Jarosławem Stawiarskim – Marszałkiem Województwa Lubelskiego



Kwiecień to ważny miesiąc dla Województwa Lubelskiego. Przed nami Samorządowy Kongres Gospodarczy II Forum Regionów Trójmorza. Jakie jest znaczenie tego Wydarzenia?



To dla nas wyróżnienie i wielka szansa. Lubelskie Centrum Konferencyjne stanie się miejscem dialogu przedstawicieli wielu państw szukających rozwiązań ukierunkowanych na wzmocnienie współpracy społeczno-gospodarczej i naukowej samorządów oraz biznesu z państw Europy Środkowo-Wschodniej. Trójmorskie porozumienie w założeniu ma ożywić i rozbudować współpracę państw regionu, którego granice w przybliżeniu wyznaczone są przez wybrzeża trzech mórz: Adriatyckiego, Bałtyckiego i Czarnego. Mam nadzieję na wypracowanie rozwiązań służących gospodarczej konsolidacji tego obszaru. Będziemy rozmawiać
o możliwościach finasowania różnych inicjatyw, współpracy międzyregionalnej
i transgranicznej, funduszach UE, Funduszu Trójmorza, o innowacjach w gospodarce na styku nauki i biznesu, o konkurencyjności i transporcie. Nie może zabraknąć również dyskusji dotyczącej bezpieczeństwa energetycznego, zrównoważonego rozwoju oraz pomysłów na ożywienie współpracy w niezmiernie ważnym dla naszego regionu sektorze rolnictwa i przetwórstwa spożywczego. Zajmiemy się możliwymi polami współpracy w zakresie turystyki i działań promocyjnych.



Jaki jest cel Samorządowego Kongresu Gospodarczego II Forum Regionów Trójmorza?



Zależy nam, aby Kongres był impulsem do podjęcia współpracy opartej na realizowaniu konkretnych projektów, płaszczyzną, w ramach której wypracowane zostaną szczegółowe rekomendacje ukierunkowane na niwelowanie barier infrastrukturalnych, zauważalnych w środkowej i wschodniej części Europy. Z perspektywy województwa lubelskiego kluczowa w tym względzie jest realizacja trasy drogowej Via Carpatia, uzupełniana przez rozbudowę szlaków kolejowych, portów morskich, a także komunikację lotniczą. Wszyscy wiemy, że rozwój regionów nie jest możliwy bez rozwoju gospodarczego opartego na tworzeniu nowych, międzynarodowych sieci powiązań biznesowych. Jestem przekonany, że posiadamy potencjał do bycia liderem Gospodarczej Sieci Regionów Trójmorza (Business Network of the Three Seas Regions) w oparciu o kluczowe położenie naszego województwa na trasie Via Carpatia.

Projekty realizowane w ramach partnerstwa Trójmorza będą miały charakter inwestycji zwiększających bezpieczeństwo energetyczne państw, obejmą także infrastrukturę: transportową, środowiskową, cyfrową i telekomunikacyjną. Wszelkie działania ukierunkowane na tworzenie silnego rynku środkowoeuropejskiego o wysokiej mobilności i rozbudowanej komunikacji w dłuższej perspektywie wzmacniają rozwój poszczególnych regionów. Liczę, że gospodarka województwa lubelskiego na tej współpracy wiele zyska.

Czytaj więcej



Parlamentarny Szczyt Inicjatywy Trójmorza w Zagrzebiu



W dniach 24-25 marca w Zagrzebiu odbył się Parlamentarny Szczyt Inicjatywy Trójmorza. Końcową część szczytu wypełniły wystąpienia wiceprzewodniczących i wysokich przedstawicieli parlamentów państw uczestniczących oraz państw stowarzyszonych, a także przedstawicieli partnerów strategicznych i gości specjalnych. Podkreślono przy tym rosnące znaczenie polityczne oraz wielowymiarowy charakter Inicjatywy.



Mówcy w szerokim konsensusie potwierdzili znaczenie Inicjatywy Trójmorza jako platformy wzmacniającej łączność regionalną, konwergencję gospodarczą oraz odporność Europy Środkowej i Wschodniej. Szczególny nacisk położono na rozwój infrastruktury w obszarze transportu, energetyki i łączności cyfrowej, a także na wzmacnianie bezpieczeństwa energetycznego i dywersyfikację źródeł energii.



Wiele delegacji podkreśliło, że Inicjatywa powinna pozostać komplementarna wobec ram Unii Europejskiej oraz przyczyniać się do realizacji wspólnych celów UE, w tym spójności, konkurencyjności i zielonej transformacji. Zwrócono także uwagę na konieczność dostosowania inwestycji do celów zrównoważonego rozwoju, przy zapewnieniu dobrego zarządzania, przejrzystości oraz efektywnego wykorzystania środków publicznych i prywatnych. Uczestnicy zwrócili również uwagę na coraz bardziej złożone środowisko geopolityczne. Ponownie wyrażono silne i nieprzerwane wsparcie dla Ukrainy oraz jednoznacznie potępiono rosyjską agresję. Podkreślono także szersze implikacje bezpieczeństwa wynikające z trwających konfliktów, wskazując na potrzebę wzmacniania odporności poprzez rozwój infrastruktury, mobilności wojskowej oraz regionalnej współpracy w obszarach obronności i energetyki.



W dyskusji dodatkowo zaakcentowano strategiczną wartość dyplomacji parlamentarnej. Uczestnicy wezwali do bardziej uporządkowanego i ciągłego zaangażowania parlamentów, w tym do tworzenia trwałych mechanizmów współpracy oraz wzmacniania współpracy z rządami, ekspertami i środowiskiem biznesowym. Podkreślono znaczenie wymiany najlepszych praktyk oraz zapewnienia stałej uwagi politycznej dla Inicjatywy.



Wystąpienia partnerów strategicznych i państw stowarzyszonych potwierdziły rosnący międzynarodowy wymiar Inicjatywy. Podkreślono jej rolę nie tylko jako regionalnej platformy infrastrukturalnej, lecz także jako narzędzia wzmacniania szerszej współpracy europejskiej i transatlantyckiej, a także wspierania polityki rozszerzenia Unii Europejskiej i integracji państw partnerskich. Zwrócono również uwagę na konkretne efekty kluczowych projektów w obszarach energetyki, infrastruktury i innowacji, wskazując jednocześnie na potrzebę przyspieszenia ich realizacji w celu zapewnienia widocznych korzyści dla obywateli i gospodarki regionu.



Szczyt zakończył się przedstawieniem i przyjęciem Wspólnej deklaracji przewodniczących parlamentów oraz wysokich przedstawicieli państw uczestniczących w Inicjatywie Trójmorza. Dokument potwierdza wspólne zaangażowanie na rzecz wzmacniania łączności, odporności i współpracy w regionie trzech mórz, przy jednoczesnym wsparciu relacji transatlantyckich oraz polityki rozszerzenia Unii Europejskiej. Uczestnicy stanowczo potępili rosyjską agresję na Ukrainę oraz ponownie wyrazili niezachwiane poparcie dla suwerenności, niepodległości i integralności terytorialnej Ukrainy, jak również dla wysiłków na rzecz osiągnięcia kompleksowego, sprawiedliwego i trwałego pokoju. Wspólna deklaracja wzywa także do dalszego wzmacniania współpracy parlamentarnej poprzez regularne spotkania na wysokim szczeblu, lepszą koordynację między parlamentami narodowymi oraz intensywniejsze zaangażowanie odpowiednich interesariuszy, w tym sektora prywatnego.



Parlamentarny szczyt został oficjalnie zamknięty przez przewodniczącego chorwackiego parlamentu, który ogłosił przyjęcie Wspólnej deklaracji oraz wyraził uznanie dla wsparcia ze strony państw stowarzyszonych Inicjatywy – Albanii, Czarnogóry, Mołdawii i Ukrainy – oraz partnera strategicznego, Turcji. Jednocześnie życzył powodzenia Słowacji w przejęciu przewodnictwa w Inicjatywie Trójmorza po szczycie w Dubrowniku w kwietniu 2026 roku.



Autor zdjęcia: Hina/Edvard Šušak

Czytaj więcej