Podczas pięciu edycji Kongresu w latach 2020-2025 wzięło udział ponad 5000 uczestników z 24 krajów, odbyły się 104 panele dyskusyjne, a w Lublinie gościliśmy 64 delegacje zagraniczne. Skala i międzynarodowy charakter wydarzenia potwierdzają jego rosnącą rolę w dialogu regionu Trójmorza.

My, kraje reprezentujące Europę Środkową, Wschodnią (…) za sprawą Inicjatywy Trójmorza, Via Baltica i Via Carpatia dzielimy się po prostu nie tylko własnym głosem i własną wizją budowania wspólnoty obywatelskiej, ale już konkretnymi efektami pokazującymi, że kraje bałtyckie, kraje Europy Środkowej, Wschodniej potrafią realizować ważne dla nas infrastrukturalne projekty – podkreślił Pan Prezydent podczas swojej wizyty w Wilnie w ubiegłym miesiącu.

Te słowa doskonale oddają idee Kongresu Trójmorza, który łączy środowiska polityczne, akademickie i gospodarcze wokół wspólnego celu, budowy silnej, zintegrowanej i współpracującej Europy Środkowej i Wschodniej.

Warto wspomnieć, że w kwietniu 2025 roku Polska była gospodarzem 10. jubileuszowego Szczytu Inicjatywy Trójmorza. Podczas spotkania podkreślono znaczenie współpracy infrastrukturalnej i gospodarczej w regionie oraz wzmocnienie spójności w Europie Środkowej i Wschodniej. W tym roku forum współpracy zostało poszerzone o nowych członków – Albania i Czarnogóra dołączyły do Inicjatyw Trójmorza w charakterze stowarzyszonych państw uczestniczących, natomiast nowymi partnerami strategicznymi zostały Hiszpania i Turcja. Już wiadomo, że kolejny 11. szczyt odbędzie się w Chorwacji w 2026 roku.

Inicjatywa Trójmorza, obejmująca 13 państw, umacnia swoją pozycję jako jeden z najbardziej dynamicznych regionów Europy. W Dubrowniku podkreślano znaczenie rozwoju infrastruktury transportowej na osi północ–południe, a także projektów energetycznych i cyfrowych, które mają kluczowe znaczenie dla dalszego wzrostu i zwiększania odporności gospodarek.

Wyraźny akcent pierwszego dnia położony został na rolę Polski jako jednego z liderów inicjatywy. Prezydent RP Karol Nawrocki w swoim wystąpieniu wskazywał, że Trójmorze wzmacnia konkurencyjność Europy i przyczynia się do pogłębiania współpracy w regionie.

”Polska pełni rolę zarówno państwa założycielskiego, jak i nieustannego orędownika tej inicjatywy; postrzegam tę inicjatywę jako podstawę konkurencyjności Europy i motor współpracy transatlantyckiej” – podkreślał Prezydent.

Z polskiej perspektywy szczególnie mocno wybrzmiała kwestia relacji transatlantyckich, Prezydent podkreślał znaczenie współpracy ze Stanami Zjednoczonymi jako strategicznym partnerem oraz potrzebę dalszego zaangażowania w rozwój inicjatywy.

Prezydent Polski odbył w Dubrowniku także szereg spotkań bilateralnych m.in. z Sekretarzem Energii USA Chrisem Wrightem oraz Premierem Republiki Chorwacji Andrejem Plenkoviciem jak i z przedstawicielami polskiego biznesu uczestniczącymi w Forum Biznesu.

Rozmowy dotyczyły współpracy w ramach Trójmorza, bezpieczeństwa regionu oraz realizacji wspólnych projektów infrastrukturalnych, w tym w obszarze energetyki i transportu. Istotnym elementem była również promocja polskiego potencjału gospodarczego oraz roli Polski jako ważnego ogniwa w regionalnym systemie energetycznym.

Podczas szczytu w Dubrowniku do Inicjatywy jako partner strategiczny dołączyły Włochy.

Deklaracja XI Szczytu Inicjatywy Trójmorza

Autor zdjęcia: © Grzegorz Jakubowski/KPRP