Inicjatywa Trójmorza  zainicjowana w 2015 roku przez Polskę i Chorwację, jest formatem współpracy trzynastu państw Unii Europejskiej położonych między Bałtykiem, Adriatykiem i Morzem Czarnym.

Trójmorze nie ma ambicji zastępowania Unii Europejskiej – przeciwnie, ma wzmacniać jej spójność poprzez podniesienie odporności państw Europy Środkowo-Wschodniej. Aby ocenić faktyczną pozycję regionu, konieczne jest zestawienie jego potencjału z dwoma kluczowymi aktorami: Niemcami, będącymi największą gospodarką UE, oraz Rosją, która pozostaje podstawowym zagrożeniem militarnym dla państw Trójmorza i główną siłą oddziałującą na ich priorytety obronne:

- Od momentu powołania inicjatywy, zbiorcza potęga gospodarcza regionu systematycznie rośnie. Wzrost ten napędza zarówno rozwój największych gospodarek, jak i rozszerzenie współpracy o kolejne państwo – Grecję – w 2023 roku. W efekcie Pe Trójmorza, choć jeszcze kilka lat temu wyraźnie niższa od Pe Niemiec i Rosji, pod koniec analizowanego okresu praktycznie się z nimi zrównuje – komentują eksperci Instytutu Nowej Europy.

Samorządowy Kongres Trójmorza to prestiżowe, międzynarodowe wydarzenie organizowane od 2021 roku przez Województwo Lubelskie. Kongres stanowi platformę współpracy 13 państw Inicjatywy Trójmorza oraz krajów stowarzyszonych (Ukraina, Mołdawia, Albania i Czarnogóra), skupiającą się na rozwoju infrastruktury, bezpieczeństwa, innowacji i współpracy transgranicznej. W minionych pięciu edycjach Kongresu wzięło udział ponad 5000 uczestników z ponad 25 krajów, w tym przedstawiciele rządów, samorządów, biznesu i nauki. Wydarzenie odbywa się pod Patronatem Honorowym Prezydenta RP. Na Kongres Trójmorza zapraszani są przedstawiciele ponad 350 regionów Inicjatywy Trójmorza. Kongres Trójmorza to wydarzenie wielowymiarowe. Wśród wydarzeń towarzyszących znajduje się Forum Gospodarcze, sesja naukowa Sieci Uniwersytetów Trójmorza oraz Forum Młodych Trójmorza. Najbliższa edycja Kongresu rozszerza się o Forum Bezpieczeństwa adresowane do samorządów z obszaru Trójmorza.

Forum Gospodarcze kompleksowo wspiera ofertę małych i średnich przedsiębiorstw z województwa lubelskiego. Celem Forum jest tworzenie warunków dla rozwoju przedsiębiorczości oraz obsługi inwestora, a także budowania trwałych relacji gospodarczych oraz wymiany doświadczeń i inspiracji w dziedzinie gospodarki. Podczas Forum poruszone zostaną zagadnienia m.in.: Kobiece Lubelskie, Innowacje, przedsiębiorczość B2B Zone/ Exhibition Zone, 20-lecie Marki Lubelskie oraz współpraca międzynarodowa. Forum Gospodarcze to unikalna platforma do nawiązywania kontaktów, podpisywania porozumień, prezentowania technologii i rozwiązań, które budują realne możliwości współpracy gospodarczej regionów w dobie globalnych napięć.

Forum Bezpieczeństwa to kluczowe wydarzenie towarzyszące Samorządowemu Kongresowi Trójmorza, poświęcone wyzwaniom i szansom w obszarze szeroko pojętego bezpieczeństwa regionów skupionych w projekcie Sieci Regionów Trójmorza. W jego centrum znajduje się wymiana doświadczeń i budowa współpracy między samorządami, organizacjami, ekspertami oraz przedstawicielami biznesu z 13 krajów Inicjatywy Trójmorza. Podczas Forum poruszone zostaną zagadnienia m.in.: odporności lokalnej, bezpieczeństwa zdrowotnego i społecznego, ochrony infrastruktury krytycznej, cyberbezpieczeństwa oraz roli samorządów w reagowaniu na kryzysy. Współorganizatorem Forum Bezpieczeństwa jest Defence24.

W Pałacu Prezydenckim w Bratysławie odbyły się zarówno rozmowy „w cztery oczy” jak i rozmowy plenarne delegacji pod przewodnictwem Prezydentów Polski i Słowacji.

Karol Nawrocki w czasie konferencji prasowej podkreślił, że Polska i Słowacja są nie tylko sąsiadami, ale są sprawdzonymi przyjaciółmi. – W latach 2022–24 polscy piloci brali udział w patrolowaniu przestrzeni powietrznej Słowacji, a kiedy doszło do złamania polskiej granicy za sprawą rosyjskich dronów Pan Prezydent i Słowacja w sposób jednoznaczny zadeklarowali solidarność z Polską – przypomniał.

Jak podkreślił Prezydent RP, dla Polski i dla Słowacji Grupa Wyszehradzka, Inicjatywa Trójmorza, formaty takie, jak B9 i cała odpowiedzialność za wschodnią flankę NATO i Europę Środkowo–Wschodnią jest zasadniczym celem. – Te formaty zbliżają nas do siebie i dają naszym państwom możliwość reakcji w ramach NATO czy UE w sprawach, które są ważne dla naszego bezpieczeństwa, gospodarki i ekonomii – powiedział.

Karol Nawrocki akcentował, że „w budowaniu osi północ–południe, która jest bardzo ważna dla naszego bezpieczeństwa i gospodarki, potrzebujemy realnej budowy infrastruktury drogowej”. – Deklaracja Prezydenta Pellegriniego, że trasa R4, która jest częścią Via Carpatia jest w procesie budowy, który znajdzie swój finisz w ciągu kilku lat, jest ważna dla naszych inwestorów, przedsiębiorców i dla naszych możliwości rozwijania współpracy gospodarczej – dodał.

Zaproponowałem po spotkaniach z Prezydentem Donaldem Trumpem, aby Polska, w jak najkrótszym czasie, stała się hubem dla dostaw gazu ze Stanów Zjednoczonych. Mamy w Polsce terminal w Świnoujściu, mam nadzieję, że niedługo zakończy się budowa terminala pływającego na Bałtyku, mamy ze Słowacją interkonektor. Rozwój infrastrukturalny Polski i nasza współpraca będzie prowadzić nas do niezależności od Rosji w całym regionie – powiedział Prezydent RP.

Podczas konferencji prasowej Karol Nawrocki przekazał, że rozmowy z Peterem Pellegrinim dotyczyły również kwestii migracji. – Nasze wspólne stanowisko jest jasne i mam nadzieję, że przekonamy do niego naszych partnerów z Budapesztu i Pragi – Polacy i Słowacy czują się w swoich krajach gospodarzami. Ani ja, ani Prezydent Pellegrini, nie zgodzimy się na to, żeby o procesie migracji w naszych krajach, który jest zagrożeniem dla naszego bezpieczeństwa, decydowała Bruksela, decydowała Unia Europejska. Cieszę się, że jesteśmy w tej sprawie po tej samej stronie – podkreślił.

Podczas wizyty w Bratysławie Karol Nawrocki spotkał się także z Przewodniczącym Zgromadzenia Narodowego Republiki Słowackiej Richardem Rašim. Polski przywódca rozmawiał również z Premierem Republiki Słowackiej Robertem Fico.

Na zakończenie wizyty Prezydenci Polski i Słowacji: Karol Nawrocki i Peter Pellegrini wzięli udział w ceremonii złożenia wieńców przed Pomnikiem Bramy Wolności, upamiętniając ofiary reżimów komunistycznych w Polsce i Czechosłowacji.

W czasie wizyty Prezydentowi towarzyszyli: szef Biura Polityki Międzynarodowej Marcin Przydacz oraz zastępca szefa gabinetu Prezydenta Jarosław Dębowski.

24 listopada Prezydent RP uda się z wizytą do Czech, a 3 grudnia weźmie udział w szczycie Grupy Wyszehradzkiej, który odbędzie się na Węgrzech.

Za: Kancelaria Prezydenta RP (https://www.prezydent.pl/aktualnosci/wizyty-zagraniczne/wizyta-prezydenta-rp-na-slowacji,109721)